پژواک تاریخ در تار و پود چوب

برگزاری دومین نشست تخصصی بررسی

«ساختار ساز عود و بربت»

موسیقی، زبان مشترک فرهنگ‌هاست و در این میان، سازهای زهی جایگاه ویژه‌ای در تاریخ تمدن بشری دارند. یکی از اصیل‌ترین و تأثیرگذارترین سازهای موسیقی ایرانی و شرقی، بربت (که امروزه با نام عود نیز شناخته می‌شود) است. به منظور شناخت بیشتر این میراث گران‌بها، «مرکز مشاوره و ارائه خدمات تخصصی معاونت فناوری و کاربردی‌سازی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری» اقدام به برگزاری دومین نشست از سلسله جلسات «تریبون کارشناسان میراث فرهنگی» با محوریت بررسی پیشینه و ساختار این ساز کرده است.

بربت و عود: همزادان تاریخی یا دو ساز متفاوت؟

بسیاری از علاقه‌مندان به موسیقی کلاسیک همواره با این پرسش روبرو هستند که آیا «بربت» و «عود» یکی هستند؟ از نظر تاریخی، بربت یکی از اصیل‌ترین سازهای ایرانی است که ریشه‌های آن به دوران پیش از اسلام و حتی دوران باستان بازمی‌گردد. کلمه «بربت» از دو کلمه «بر» (به معنای سینه) و «بت» (به معنای مرغابی) تشکیل شده که به شکل ظاهری این ساز اشاره دارد.

زمانی که این ساز به سرزمین‌های عربی راه یافت، اعراب آن را «العود» (به معنای چوب) نامیدند، چرا که کاسه آن بر خلاف سازهای پوست‌دار آن زمان، از چوب ساخته شده بود. اگرچه امروز این دو واژه به جای یکدیگر استفاده می‌شوند، اما پژوهشگران معتقدند میان بربت اصیل ایرانی با دسته‌ بلندتر و کاسه‌ای کوچک‌تر و عودهای عربی که کاسه‌ای بزرگ‌تر و صدایی بم‌تر دارند، تفاوت‌های ساختاری ظریفی وجود دارد که بررسی آن‌ها به شناخت دقیق‌تر هویت موسیقی ما کمک می‌کند.

معرفی نشست تخصصی

در این رویداد علمی و تخصصی، نگاهی موشکافانه به مهندسی ساخت و تحول تاریخی این ساز خواهیم داشت.

• ارائه دهنده: سرکار خانم نازنین نوری‌نژاد

• ناقدین: استادان برجسته، جناب آقای بیاض امیر‌عطایی و جناب آقای سید‌محمد طباطبایی

• مدیر جلسه: جناب آقای علیرضا قلی‌نژاد پیربازاری (معاون محترم فناوری و کاربردی‌سازی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری)

جزئیات شرکت در نشست

این نشست فرصتی مغتنم برای هنرجویان، نوازندگان، سازندگان ساز و تمامی دوستداران فرهنگ و هنر ایران زمین است تا با ظرایف فنی و تاریخی این سازِ پادشاهی آشنا شوند.

• زمان: یکشنبه، ۳۱ خرداد ماه ۱۴۰۵

• ساعت: ۱۰ الی ۱۲

• مکان برگزاری: تهران، میدان امام خمینی، خیابان امام خمینی، نرسیده به خیابان ۳۰ تیر، پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، سالن پارسه

• لینک پخش آنلاین (اسکای‌روم):

https://skyroom.online/ch/richt/dtp

حضور در این نشست، گامی است برای پاسداشت میراثی که قرن‌هاست با طنین دل‌نواز خود، آرامش‌بخش جان‌های مشتاق بوده است. منتظر حضور گرم شما هستیم.